Издательский дом Редакция Подписка
Погода в Якутске: . -16 oC
КУРС ЦБ: $ 83,18 | € 96,25

Сүрүн сонуннар

Бүгүҥҥү сонуннар

Бэлиитикэ

Олохтоох салайыныы реформата

Саха Сирин парламена федеральнай бэбиэскэнэн улахан үлэни ыытта. Олохтоох салайыныыга киирэр киэҥ хабааннаах уларыйыылары, 33 №-дээх федеральнай сокуону дьүүллэһэргэ дьокутааттар хас да сыл үлэлээтилэр. Бастакы көрүүнэн куоракка уонна тыа сиригэр олохтоох…
03.10.26 10:04

Экэниэмикэ

Хоту табаары тиэрдэргэ экипааһа суох тиэхиньикэни үөрэтиэхтэрэ

Бу нэдиэлэҕэ СӨ Аартыка сайдыытыгар уонна хотугу норуоттар дьыалаларыгар министиэристибэ иһинэн биэдэмистибэ икки ардынааҕы оробуочай мунньаҕар Саха Сирин уонна Иркутскай уобалас былааһын уорганнарын, Атыы-эргиэн бырамыысыланнай балаататын бэрэстэбиитэллэрэ,…
17.09.26 10:22

Уопсастыба

Боччумнаах кэпсэтиилэр

Тыа хаһаайыстыбатын уонна ас-үөл бэлиитикэтин министиэристибэтин тэрийиитинэн, «Точка кипения» кииҥҥэ Саха Өрөспүүбүлүкэтин Аартыкатааҕы түбэтигэр тыа хаһаайыстыбатын сайыннарыы 2035 сылга диэри кэнсиэпсийэтин олоххо киллэрии былаанын туһунан стратегическай…
09.11.26 07:59

Култуура

Кэрэни дьүһүйэр ырыа кэхтибэт, кырдьыбат...

Ыам ыйын сайыҥҥылыы намыын, уйгу-быйаҥ илгэлээх ылааҥы киэһэтигэр Хатас “Тускул” култуура киинин уораҕайыгар ырыаны таптааччылар, санаа сырдык иэйиитин ырыанан тиэрдээччилэр, ырыаны айааччылар муһуннулар.
28.05.26 20:02

Түһүлгэ

Бэс ыйын саамай уһун күннэрэ, үрүҥ түүннэрэ

Сандаарыйа тыкпыт сайар күн сайаҕас тыына, окко түспүт ойор күн көөчүктүүр күлүмэ бэс ыйын бэтиэхэтин бэлэхтээтэ, сайыммыт саҕаламмытын биллэрдэ. Сыыйа-баайа сытыырхатан, сэргэхситэн, улам-улам минньитэн, уларытан-тэлэритэн үрүҥ түүнү күүлэйдэтиэ, торҕо күөҕү…
04.06.26 10:59

Куобах кээнчэ

Маарыйа бүгүн кыыһыгар күүлэйдии барыахтаах. Хаһан да буоларын курдук туох эмит…
20.04.26 09:04

Тыа сирэ

Соморсуҥҥа – Механизатордар күрэхтэрэ

Муус устар 11 күнүгэр Амма улууһун Соморсун нэһилиэгин Элэһин бааһынатыгар улуустааҕы Механизатор күнэ үһүс төгүлүн үрдүк таһымнаахтык ыытылынна. Тыа сирин туруу үлэһиттэрин күрэхтэрин үөрүүлээх аһыллыытыгар эҕэрдэ тылларын Ил Түмэн дьокутаата, парламент…
14.04.26 20:52

Дойдуга бэриниилээх буолуу сыла

Анал байыаннай дьайыыга көмө сылы эргиччи оҥоһулунна

2025 сылга Саха сириттэн төрүттээх анал байыаннай дьайыыга кытта сылдьар биир дойдулаахтарбыт 150 тырааныспары көмө быһыытынан туттулар. Уопсайа 200 туонна гуманитарнай көмө тиэрдилиннэ. Бу туһунан Донбасска көмөнү оҥорор Хотугулуу-Илиҥҥи пуонда уонна “Вместе…
24.12.25 17:42

Устуоруйа

Устуоруйа

Бөрөлөөх күүлэтин кистэлэҥэ

Сахалар быдан үйэлэр түгэхтэриттэн бөҕөргөтүүлээх күүлэлээхтэрин туһунан үһү - бадах үһүйээннэргэ ахтыллар. Сорох биллэр үөрэхтээхтэр ол иһигэр, А.П.Окладников “Якутские “острожки” упоминаются казаками уже с 1633 г., ...конструкция ее в основе резко…
12.03.26 17:20
Устуоруйа

Буккуурдаах Буобура суола

Өлүөнэ кытылын баһылааһын нуучча кэлиэн быдан инниттэн, Кытайы кытта күндү түүлээҕинэн…
06.02.26 09:27
Устуоруйа

Эргэ каарта кистэлэҥэ

Устуоруйаҕа биллэринэн “Чертеж Сибирской земли” дэнэр Сибиир бастакы каартатын Тобольскай…
26.12.25 13:32

Мантан саас тутууга үлэ күөстүү оргуйуохтаах этэ. Билигин да үлэ бара турар, барбат диир сыыһа. Ол гынан баран, коронавирус дьаҥыттан сылтаан тастан үлэһит илии киириитэ тохтоон, тутууга оробуочай  тиийбэт кыһалҕата үөскээтэ.  Манна СӨ бырабыыталыстыбата сөптөөх болҕомтону ууран,  өрөспүүбүлүкэҕэ орто анал идэҕэ  үөрэтэр техникумнар, колледжтар баҕалаах дьону тутуу араас идэтигэр үөрэтэн саҕалаатылар.

Мантан саас тутууга үлэ күөстүү оргуйуохтаах этэ. Билигин да үлэ бара турар, барбат диир сыыһа. Ол гынан баран, коронавирус дьаҥыттан сылтаан тастан үлэһит илии киириитэ тохтоон, тутууга оробуочай  тиийбэт кыһалҕата үөскээтэ.  Манна СӨ бырабыыталыстыбата сөптөөх болҕомтону ууран,  өрөспүүбүлүкэҕэ орто анал идэҕэ  үөрэтэр техникумнар, колледжтар баҕалаах дьону тутуу араас идэтигэр үөрэтэн саҕалаатылар.

Бу күннэргэ үөскээбит кыһалҕаны быһаарар инниттэн   «Саха сирин тутааччыларын сойууһун» бэйэни салайынар тэрилтэтин көҕүлээһининэн,  Дьокуускайдааҕы коммунальнай-тутуу техникумун  базатыгар тутуу идэлэригэр үөрэтэр кластер аһылынна. Кластерга тутуу идэлэрин үөрэтэр анал бырагыраамалары оҥоруохтара, идэ таһымыгар (квалификация) сэртипикээттэри биэриэхтэрэ. Саамай сүрүнэ, ким баҕалаах  тутуу идэтигэр түөрүйэни үөрэтэн баран, тутар хампаанньалар былаһааккаларыгар быраактыканы ааһыахтара.   Дьокуускайдааҕы коммунальнай-тутуу техникума коронавирус дьаҥа турбутунан сибээстээн, кылгас куурустары ыраахтан  үөрэтэргэ (дистанционное обучение) бары усулуобуйаны тэрийэн, үөрэтиини саҕалаан эрэр. Ол курдук,  кластерга баар тутуу тэрилтэлэрэ биир ый устата баҕалаах дьону  үлэ бара турар сириттэн интэриниэт ресурсаларын көмөтүнэн үөрэтиэхтэрэ. Куурус бүттэҕинэ, эксээмэни эмиэ тутуу бара турар былаһааккатыттан тутуохтара.
Бу туһунан «Саха сирин тутааччыларын сойууһун» бэйэни салайынар тэрилтэтин салайааччы Айхал Габышевтан ыйыппыппытыгар: “Бу күннэргэ олохтоох дьону тутуу идэлэригэр үөрэтиигэ бииргэ үлэлииргэ Сөбүлэһиигэ «Адгезия» ХЭУо илии баттаһан, кластер үлэни саҕалаан эрэр.   Коронавирус дьаҥа тарҕанан, Ил Дархан Айсен Николаев  Саха сирин экэниэмикэтин туруктаахтык сайыннарыыга туһаайыллыбыт дьаһалларыгар  олоҕуран, Дьокуускайдааҕы  коммунальнай-тутуу техникумун базатыгар тутуу эйгэтигэр  профессиональнай-үөрэх кластерын тэрийдибит.
Тутуу тэрилтэлэрэ биир ый иһигэр оробуочай идэлээх дьону  саҥа технологиялар көмөлөрүнэн үөрэтиэхтэрэ.  Кластер өссө кэҥээн иһиэҕэ», -- диэн иһитиннэрдэ.

   

Хамнас чааһынан ааҕыллыахтаах

Михаил Охлопков, «Адгезия» ХЭУо генеральнай дириэктэрэ:

- Техникуму кытта дуогабар түһэрсэн, үлэлээн эрэбит. Аныгы технология көмөтүнэн биһиги исписэлиистэрбит ыраахтан олорон эрэ үөрэтиэхтэрэ. Куурус уһуна биир ый. Уопсайынан этэр буоллахха, тутуу идэтин үөрэтиигэ улахан болҕомтону уурар уолдьаста. Анал идэтэ суох киһи тутуу ырыынагар сүүйтэрэр кэмэ кэллэ. Ити боппуруоһу быһаарар инниттэн судаарыстыба уонна тутар хампаанньалар бииргэ үлэлиэхтэрин наада.  Тутууга хамнаһы ааҕыыга болҕомто эмиэ ууруллара буоллар. Холобур, үлэ толоруллубут кээмэйинэн буолбакка,  хамнас чааһынан төлөнөрүн  киллэриэххэ баара. Ол гынан баран, чааһынан төлөбүргэ үлэһит таһыма, уопута (квалификацията) учуоттаныллыахтаах. Ол аата оробуочай квалификацията  үрдээтэҕин аайы хамнаһа онно эппиэттиир буолуохтаах.  Маны ситиһэрбит буоллар, тутууга олохтоох дьон ылсан үлэлиэх этилэр. Оччоҕуна эрэ атын сиртэн тастан киирии бэрээдэктэниэҕэ. Тутар хампаанньалар бастакы уочарат олохтоох дьону үлэҕэ ыла сатыахтаахтар. Үлэһит илии тиийбэҕинэ эрэ, атын сиртэн ылыахтарын сөп. Манна кытаанах ирдэбил баар буолуон наада.   

  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0