Владимир Поскачин: "Бары түмүстэхпитинэ эрэ бу быыһык кэми этэҥҥэ ааһыахпыт"
Издательский дом Редакция Подписка
Погода в Якутске: . 16 oC

Сүрүн сонуннар

Бүгүҥҥү сонуннар

Бэлиитикэ

Боччумнаах кэпсэтиилэр

Ил Дархан Айсен Николаев Арассыыйа Федерациятын Бырабыыталыстыбатын Бэрэссэдээтэлэ Михаил Мишустиҥҥа халаан содулун туоратыыга анаммыт мунньах кэмигэр уонна икки өрүттээх көрсүһүүгэ улахан боппуруостары туруоруста.
17.08.22 09:04

Экэниэмикэ

Бүлүүлэр Андрей Тарасенкоҕа сурук суруйдулар

Уһун, күүстээх ардахтар түһэннэр, Бүлүү улууһун ходуһатын 65 %-а ууга былдьаммытын, сэттэ нэһилиэккэ (Лөкөчөөҥҥө, Баппаҕаайыга, Дьөккөҥҥө, Бөкчөҥөөҕө, Тааһаҕарга, Чочуга, Тоҕуска) олохтоох суолталаах ыксаллаах быһыы-майгы эрэсиимэ биллэриллэн, ууну түһэрии…
18.08.22 17:26

Уопсастыба

Сылгыһыт, бу ньыманы туһан!

Туобуйа олохтооҕо, идэтийбит булчут, 40-ча тыатааҕыны бултаабыт сорсуннаах сонордьут Уйбаан Уйбаанабыс Алексеев уолаттарын (сэттис кылааска үөрэнэр Ыстапааны, алтыс кылааска үөрэнэр Уйбааны) бөһүөлэктэн хас да көстөөх сиргэ оттото таһаарбыт.
19.08.22 09:31

Култуура

Түһүлгэ

 Мүрүйээдэ: үтүмэн үйэлэр быыстарын сэгэтэн

Мүрү Эбэ аата аан бастаан сурукка-бичиккэ киирбитэ 355, Бороҕон улууһугар оҕону үөрэхтээһин саҕаламмыта 250, Саха АССР тэриллибитэ 100 сылларынан, итиэннэ Мүрүгэ Саха Сирин норуоттарын VIII спортивнай оонньууларын көрсө, "Мүрүйээдэ (үтүмэн үйэлэр быыстарын…
07.04.22 22:37

Тыа сирэ

Хаптаҕайтан хааннаахпын хаһан да умнубаппын...

Өлүөнэ эбэбит уҥа биэрэгэр, Мыла, Тамма үрэхтэр икки ардыларыгар тайаан сытар, үс Геройу үөскэппит өлгөм буордаах, үтүө-мааны үлэһит дьонноох, төрөөбүт-үөскээбит Хаптаҕайбыт төрүттэммитэ 200 сылыгар, Социалистическай Үлэ Геройа Гаврил Семенович Самсонов…
10.04.22 16:09

Дойдуга бэриниилээх буолуу сыла

Эһиил Пионерия төрүттэммитэ 100 сылын бэлиэтиэхпит

Бүгүн, алтынньы 1 күнүгэр, Москуба куоракка «Кыайыы» түмэлигэр Норуоттар икки ардыларынааҕы «СПО-ФДО» оҕолор уопсастыбаннай түмсүүлэрин сойууһун ассамблеята ыытылла турар. Арассыыйа эригийиэннэриттэн уонна СНГ дойдуларыттан кэлбит делегаттар сайдар саҕахтары…
01.10.21 23:59

Устуоруйа

Устуоруйа

75 саастаах Өйдөбүнньүк

1941-1945 сс. Аҕа дойдуну көмүскүүр Улуу сэриигэ оҕолорун мэлиппит ийэлэр, кэргэттэрин сүтэрбит огдооболор, аҕаларын былдьаппыт тулаайахтар манна кэлэн сүгүрүйэллэрэ, өлбүттэр куттара манна баарын курдук саныыллара...
26.05.22 14:08

Бүгүн, ыам ыйын 7 күнүгэр, Үөһээ Бүлүү сэлиэнньэтин баһылыга Максим Силигиянов ыҥырыытын өйөөн, олохтоохтор бары күргүөмүнэн тахсан субуотунньуктаатылар. Биллэрин курдук, эһиил Үөһээ Бүлүүгэ Олоҥхо ыһыаҕа ыытылларынан уонна Улуу Кыайыы 76 сылыгар анаан бу бэртээхэй тэрээһин ыытылынна. Олоҥхо ыһыаҕа эһиил ыытыллара мээнэҕэ буолбатах, ол курдук, Саха Өрөспүүбүлүкэтэ тэриллибитэ 100 сылын кытта тэҥҥэ ыытыллары элбэҕи кэрэһэлиир. 

Бүгүн, ыам ыйын 7 күнүгэр, Үөһээ Бүлүү сэлиэнньэтин баһылыга Максим Силигиянов ыҥырыытын өйөөн, олохтоохтор бары күргүөмүнэн тахсан субуотунньуктаатылар. Биллэрин курдук, эһиил Үөһээ Бүлүүгэ Олоҥхо ыһыаҕа ыытылларынан уонна Улуу Кыайыы 76 сылыгар анаан бу бэртээхэй тэрээһин ыытылынна. Олоҥхо ыһыаҕа эһиил ыытыллара мээнэҕэ буолбатах, ол курдук, Саха Өрөспүүбүлүкэтэ тэриллибитэ 100 сылын кытта тэҥҥэ ыытыллары элбэҕи кэрэһэлиир. 

Муус устар 30 күнүгэр СӨ Ил Дархана Айсен Николаев Саха Өрөспүүбүлүкэтин Төрүт сокуонугар гражданнар социальнай бырааптарын мэктиэлэрин, дьиэ кэргэн уонна оҕо саас боппуруостарын, үөрэҕи уонна доруобуйа харыстабылын хааччыйар көннөрүүлэри уонна эбиилэри киллэрэр туһунан конституционнай сокуон барылын оҥорон, Ил Түмэн көрүүтүгэр киллэрдэ.

Бэҕэһээ Ньурба куорат баһылыга  Александр Иванов ити тиэмэҕэ, боппуруоска анаан этиитэ социальнай ситиминэн тилийэ көттө.

 Ити этиигэ Үөһээ Бүлүү баһылыга Владимир Поскачин  бэйэтин санаатын маннык үллэһиннэ:

-- Ньурба куоратын баһылыга, мин убаастыыр киһим, эдэр салайааччы Александр Иванов этиитин иһиттим. Бэйэтин санаатын хорсуннук этэрин сэҥээрдим, убаастаатым. Итинэн сиэттэрэн бэйэм санаабын эмиэ этиим. Александр Игнатьевич ситэ үөрэппэтэх эбит дии санаатым. Сокуон уонна процедура быһыытынан, бастаан утаа, ити уларытыы Ил Түмэҥҥэ киирэн, онно үөрэтиллэн баран, бүтүн норуот ырытыытыгар тахсыахтаах уонна дьон-сэргэ санаатын этиэхтээх. Ону кини арыый да эрдэ түһэн кэбистэ. Ис дууһатыттан эттэ эрээри, салайааччы итинник саҥарыа суохтааҕа буолуо. Дьону булкуйуохха сөп. Сахалар муударай омукпут, сөпкө салайынан кэлбиппит диирэ саамай сөп. “История Якутской АССР”  диэн кинигэҕэ үөһээ бүлүүлэр  оччотооҕу былаас бэйэтин миэстэтин була илигин туһунан сыаналаабыттара баар. Холобур,  Александр Иванов этэр бастакы салайааччылара -- Ойуунускайдаах, Бараховтаах, Аммосовтаах оччотооҕу балаһыанньаны үөрэтэн көрөн баран, Саха Өрөспүүбүлүкэтин тэрийбиттэрэ. Билигин балаһыанньа эмиэ итинник буолан эрэр. Арассыыйа өйүн-төйүн булан эрэр кэмигэр, биһиги онно сөп түбэһэн биэриэхтээхпит. РФ Конституцията уларыйбыта, публичнай былаас диэн киирдэ. Ол аата өрөспүүбүлүкэҕэ публичнай былаас хайаан да киириэхтээх. Олохтоох бэйэни салайаныы статуһа үрдүөхтээх, күүһүрүөхтээх. Татарстан уларыппат эҥин диэн этэрэ сыыһа соҕус. Син биир уларытыахтара. Татарстаҥҥа олохтоох бэйэни салайыныы оннук-айылаах күүстээх буолбатах. Салайааччылары анааһын диэн онно баар.  Биһиэхэ быыбар баар,  ону ким да көтүрбэт, ол туһунан тустаах сокуоҥҥа суох. Баһылыктары быыбарынан талыы хаалыахтаах диэн мин өйдүүбүн. Итинник аһаҕастык, үрдүк күүрүүлээхтик эппитэ сахаҕа төттөрү, утары оонньуон сөп. Онон бары муударыйбытын холбоон, элбэхтик дьүүллэһэн кэпсэтэн баран,  ити уларытыыны киллэриэхтэрэ дии саныыбын. Билиҥҥи салайааччыбыт, Ил Дархан Айсен Николаев үрдүк таһымнаах киһи,  Саха сиригэр бары өттүнэн үчүгэй буолуо диэнтэн толкуйдаан, ити уларытыылары киллэрэн эрэрэ чуолкай суол. Мин ону итэҕэйэбин. Ил Түмэн дьокутааттарын эмиэ итэҕэйэбин. Кинилэри саамай чулуулар диэн норуот талбыта. Александр Ивановы эмиэ норуот талбыта. Онон бэйэ-бэйэбитин убаастаһыахпытын наада. Дьону кыынньыыр наадата суох. Ил Дархаммытын убаастыаҕыҥ, кинини убаастаабатахпытына, кими убаастыахпытый? Бары түмүстэхпитинэ эрэ бу быыһык кэми этэҥҥэ ааһыахпыт диэн толкуйдуубун. Онон бары иллээх-эйэлээх буолуоҕуҥ. Александр Иванов киэҥник ырытыахха диирэ саамай сөп. Бары биир өйгө-санааҕа кэлиэххэйиҥ, түмсүөҕүҥ диэн ыҥырабын. Барыгытын кэлэн иһэр Улуу Кыайыы күнүнэн итиитик-истиҥник эҕэрдэлиибин!

Владимин Поскачин  «Борьба за установление и упрочение Советской власти  Якутии»  диэн 1956 сыллаахха  Дьокуускай  куоракка уонна  1963 сыллаахха  Москва куоракка «История Якутской АССР 3 том” кинигэлэргэ суруллубуттары холобурдуур.  «Бу былыргы уонна буолан ааспыт устуоруйаны  дьиҥнээхтик көрдөрөр аналлаах тугунан да кэмнэммэт кинигэлэр. Кырдьыгы кэрэһэлииллэр. Манна Үөһээ Бүлүү устуоруйатыгар  сыһыаннааҕы булан олоробун.  1918 сыллаахха үөһээ бүлүүлэр бэс ыйыгар урааҕы ылынан, уобаластааҕы сэбиэти билиммэппит, дьиҥнээх былааһы биирдэ билиниэхпит  диэн хорсун быһаарыныыны ылыммыттар. Бу биһиги дьоммут чахчы муударайдарын көрдөрөр. Оттон иккис кинигэҕэ 26-с сирэйгэ маҥнайгынан Исидор Барахов олорор. Өрөспүүбүлүкэ тэриллиитигэр кини оруола улаханын ылынан, өйдөөн, бастакынан олордубуттар. Бу кинигэ кырдьыгы кэпсииригэр итэҕэйэбин.  Онон саха дьоно устуоруйаны убаастыахпытын, хайдах баарынан көрүөхпүтүн наада. Идеология өттүнэн токурутуу суох буолуохтаах. 1928 сыллаахха Павел Ксенофонтов бууннаан айдааны тардыбатаҕа буоллар, бу дьон тыыннаах хаалыахтарын сөп этэ уонна Саха АССР өссө сайдыахтаах этэ», -- диэн санаатын үллэстэр.

Владимир Поскачин этиитин манна киирэн истиэххитин эмиэ сөп. 

  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0

Комментарии (0)

Никто ещё не оставил комментариев, станьте первым.

Оставьте свой комментарий

  1. Опубликовать комментарий как Гость.
Вложения (0 / 3)
Поделитесь своим местоположением