Уопсастыба

Омук сиригэр сынньана барарга Арассыыйа олохтоохторо, бастатан туран, Турцияны хамаҕатык талаллар. Бу сайын манна 3 мөл. кэриҥэ биир дойдулаахтарбыт сынньанан кэллилэр.Күн аайы сөтүө, ас эгэлгэтэ, фрукта дэлэгэйэ, аквапаркаттан сырылааһын, көрдөөх-нардаах анимация, үҥкүү-битииаҕыйах хонукка бүппэт бырааһынньыгы, ырай олоҕун санатар.

Эт ас эгэлгэтэ

Биһиги, сахалар, эт астаах омуктар, этэ суох сатаммаппыт. Турцияҕа сылдьан баран наһаа да кытаанах, барыта иҥиир эти сии олорор эбиппит диэн санааҕа кэллим. Анараа туой иһиккэ бараан оҕотун этин буһаран биэрэллэрэ сып-сымнаҕас, мип-минньигэс. Манна бараан этинатыылыыллара хос амтаннаах курдук, оттон Турцияҕа туох даҕаны сыта, хос амтана суох. Туроктар сибиинньэ этиттэн ураты эт арааһын астыыллар, онтулара барыта сып-сымнаҕас, киһи эрэ үөрэ-көтө сиэн иһэр.

Күһүҥҥү кэмҥэ сайыҥҥы куйаас намыраан, отель улахан аҥаара аҕам саастаах дьон. Оннооҕор түөрт атахтаах тимир тайахтаах, оттон-мастан нэһиилэ тутуһа сылдьар ытык кырдьаҕастар бааллар. Евро, дуоллар куурса үрдээн, сыана ыараата эрээри, бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор аҕа саастаах көлүөнэ халыҥ аармыйата элбэҕиттэн сөхтүм.

Күлүк сири былдьаһыы

Сөтүөлүүр сиргэ зонтиктар бааллар эрээри, итиинэн хаарыйар күн сардаҥатыттан харыстаабаттар, балаҕан ыйын бүтүүтэ-алтынньыга салгын +38-42С тиийэ итийэр.

Онон хойуу лабаалаах мас анныгар күлүктээх сири  сарсыарда 5ч. эрдэһит кырдьаҕастары кытта былдьаһабыт. Муораҕа 7-8ч. саҕана тиийдэххинэ, миэстэ номнуо бүппүт  буолар. Аһаҕас күн анныгар сыттаххына, биир күн иһигэр «хоруоруоххун» сөп. 

Саамай кыһыылааҕа төһө даҕаны эрдэ турбутум иһин, халлаан сырдыан иннинэ хабыс-хараҥаҕа мас анныгар хоройон олорор һэлээппэлээх оҕонньору биирдэ даҕаны сиппэтэҕим.  Кини ким-хайа иннинэ кэлэн, хойуу мас анныгар саамай күлүктээх миэстэни тойон курдук баһылаан олорооччу.

Аны оҕонньор барбытын кэннэ кинини санныгар диэри хара кырааскаламмыт баттахтаах, сырдык күөх харахтаах дьахтар солбуйда. Кэргэммин кытта солбуһа сылдьан сарсыарда күн тахсыан иннинэ сөтүөлүүр сиргэ соттор быраҕа сүүрэбит. 5ч. хойутаатыҥ да күлүктээх сиртэн матаҕын. Онон уоппускаҕа аанньа утуйбакка — эстафетаҕа күүрээннээх күрэхтэһии. Аны киэһэ эрдэ утуппаттар, түүн оройугар диэри дискотека, караоке ньиргийэр.

Уум быыһынан хараҥаҕа уҥа-хаҥас үктээн, миэстэбин бэлиэтии баран истэхпинэ уп-улахан лабаалардаах, хойуу сэбирдэхтээх мас анныгар били хара баттахтаах дьахтар собус-соҕотоҕун чуҥкуйан олорор буолар. Баар-суох аралдьыйыыта — төлөпүөнүн хасыһар, онтон күн таҕыстаҕына кинигэ ааҕар.

180 000 солк. биэнсийэлээх дьон

Биир-икки күн дорооболоһон баран айахпыт аһыллан, кэпсэппитинэн бардыбыт. Аня Киев куоракка улааппыт, онно ыал буолан, икки оҕону төрөппүт, билигин Германияҕа олорор, төһө даҕаны биэнсийэҕэ таҕыстар, «Wildberris» курдук улахан маркетплейска үлэлиир. 

«Сылга иккитэ омук сиригэр муораҕа баран кэлэбин, уоллаах кыыһым туһунан ыал буолан олороллор. Уолум дьиэ-уот атыылыыр ааҕыныстыбаҕа үлэлиир, кыыһым архитектор. Бу иннинэ сайын Испанияҕа сынньаммытым эрээри, Турцияны ордоробун. Эдэр сылдьан икки кыра оҕону сиэппитинэн биир чымадааннаах Германияҕа тиийбитим. Саҥа олоҕу ыраас лиистэн саҕалаары.

Ийэм ньиэмэс хааннаах, онон төрүт дойдубар төннөрбөр көмөлөспүттэрэ. Тылы үөрэтээри босхо кууруска сылдьыбытым эрээри, оҕолорум мин иннибинэ холкутук кэпсэтэр буолбуттара, нууччалыы ыйыттахпына, ньиэмэстии эппиэттииллэр, оҕо түргэнник ылынар эбит.  

Германияҕа тылы үөрэтэргэ, үлэ буларга усулуобуйа барыта баар, Арассыыйаҕа баар ньиэмэстэр 1990-ус сылларга дьиэ кэргэнинэн тутуспутунан көһөн кэлбиттэрэ. Биэнсийэ урут ханна үлэлээбиккиттэн, төһө хамнастааххыттан тутулуктаах, холобур, мин кыраны 1800 евроны (181 800 солк.) ылабын, ону таһынан, үлэлиибин. Дьүөгэм 2500 евро (252 500 солк.) биэнсийэлээх.

Кыра да буоллар, бэйэм бас билэр дьиэлээхпин, Германияҕа дьиэ, сир-уот сыаната наһаа ыарахан. Холобур, Берлин, Мюнхен куоракка биир кв.м. сыаната 5000-7000 евро, 1 хостоох кыбартыыра 20 мөл. солк. саҕаланар. Онон сорох дьон үйэлэрин тухары куортамнаан олороллор», — диэн кэпсиир. 

Казахстан ньиэмэстэрэ

Итинник дьону кытта билсэн-көрсөн истэххэ, уруккута Сэбиэскэй Сойуус араас уһугар, үксүн Казахстаҥҥа олоро сылдьыбыт, онтон төрүт дойдуларыгар, Германияҕакөһөн барбыт дьон үгүс. 20-30 сыл Германияҕа олорон баран эдэр саастара ааспыт сирин: Караганда, Кустанай, Павлодар куораты ахталлар эбит.

Биһигини казахтар дии санаан, харахтара сөбүлүү көрөн, үөрэ-көтө кэлэн кэпсэтэллэр. Ыйыталастахха, наһаа аһаҕастар, билбэт киһилэригэр олохторун барытын арыйан биэриэх курдуктар.

Ачыкылаах, күлэ сылдьар харахтаах Нина Петровна: «Киэһээҥҥи ас кэнниттэн дьаарбайа таарыйа маҕаһыын көрө киирэн баран халтаҥ сон, дубленка уонна тирии куурка атыылаһан таҕыстым. Киһи бэйэтин таптыан наада», — диир.

Кини Смоленскайга ювелирнай оҥоһуктары оҥорор собуокка үлэлээбит эбит, билигин бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор, кыыһын кытта сынньана кэлбиттэр. Көмүс киэргэл арааһын иилинэ сылдьаллар, тарбахтарын аайы күлүмүрдэс биһилэх, моонньуларыгар иккилии сыапачыкалаахтар.

Саха Сириттэн кэлбиппитин истэн: “Онтон бирилийээҥҥит ханна баарый?”, — диэн дьээбэ аҥаардаах ыйыталаһаллар. Уонтан тахса чаас көтөн кэлбиппитин истэн наһаа сөҕөллөр: “Арассыыйаны бүтүннүү уҥуордаан кэлбиккит”, — дэһэллэр.

Молдова, Болгария, Германия олохтоохторо 2-3 чаас көтөн Турцияҕа санаатахтарын аайы кэлэллэр эбит. Отель улахан аҥаара урукку Сэбиэскэй Сойуус өрөспүүбүлүкэлэрин, Прибалтика, Орто Азия олохтоохторо сынньана кэлэллэр. Казахтар, киргизтэр элбэхтэр, эдэр ыччат отельга, эрэстэрээҥҥэ үлэлииллэр.

Статистиканы көрдөххө, Турцияҕа саамай элбэх турист Германияттан, онтон Арассыыйаттан кэлэр. Ол иһин отель үлэһиттэриттэн ньиэмэстии, нууччалыы саҥарар киһи булгуччу баар.

Түмүк

Аҕыйах хонук иһигэр аан дойду араас уһугар олорор дьону кытта билсэн, сорохторун кытта доҕордоһон, сылаас муораҕа астыныахпытыгар диэри сөтүөлээн, сонун аһы амсайан, сынньалаҥмытын бэрт сэргэхтик атаардыбыт. Турцияҕа төһө даҕаны үгүстүк сылдьыбытым иһин, киһи манна хаттаан эргиллиэн баҕарар.

Курдары балык көстөр ып-ыраас көҕөрүмтүйэр муораҕа киирдиҥ даҕаны сылайбыккын барытын умнан кэбиһэҕин, манна йод, Д битэмиин элбэх, күүс-уох, сэниэ киллэрэр, тириигин, баттаххын тупсарар.