Ол туһунан Ил Түмэн ХIV пленарнай мунньаҕын чэрчитинэн хомунаалынай хаһаайыстыба уонна энергетика бүгүҥҥү туругун туһунан бырабыыталыстыба чааһыгар эттилэр.
Саамай улахан субсидия 3-4 млрд. солк. Дьокуускай куоракка, Үөһээ Дьааҥы, Мииринэй улууһугар көрүллэр, кыра субсидия Жатайга, Нам, Горнай улууһугар оҥоһуллар.
2026 с. үбүлээһин арыый үчүгэй эрээри, 2025 с. дэписиит көһөн биэрэр, үбүлээһин кэмигэр ситэ көрүллүбэккэ хомунаалынай ситим тэрилтэлэрэ кирэдьиити ыларга күһэллэллэр. Кэлиҥҥи биэс сыл иһигэр кирэдьиит бартыбыала 2,4 төгүл улааппыт, тэҥнээн көрдөххө, 2020 с. 42 млрд. солк. этэ, билигин 100 млрд. солк. куоһарбыт. Бырыһыаны төлүүргэ ороскуот эмиэ сэттэ төгүл улаатан, 12 млрд. солк. тиийбит. Онон өрөспүүбүлүкэ экэниэмикэтэ бигэ туруктаах буоларын туһугар ОДьКХ салаатын толору үбүлүүргэ күүспүтүн ууруохтаахпыт.
Кэлэр үс иһигэр өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүн бастакы ааҕыытыгар «Олох-дьаһах, хомунаалынай өҥө хаачыстыбалаах буоларын ситиһии уонна энергетиканы сайыннарыы» судаарыстыбаннай бырагыраама үбүлээһинэ биллэрдик улаатта. 2026 с. ОДьКХ салаатыгар 43,6 млрд. солк. көрүллүбүт, 2025 с. кытта тэҥнээтэххэ, 5,9 млрд. солк. эбиллибит. Бу үбү инфраструктураны саҥардарга уонна биирдиилээн дьон хомунаалынай өҥөҕө туһанар субсидиятыгар ыытыахтара.
Тарыып араастаһыытын толуйар субсидия харчыта аһары үрдээбэтин туһугар тустаах үлэ ыытыллар. Холобур, 2025 с. 6,3 млрд. солк. кэмчилиэхтээхпит, ону ситиһэргэ хаарбах дьиэттэн көһөрүү кэнниттэн хомунаалынай өҥөттөн араардылар, оттук сыаната үрдээбитинэн федеральнай киинтэн толуйуу харчыта түһүөхтээх, ону таһынан, эниэргийэни харыстааһыҥҥа болҕомто ууруллар. Үөһээ Дьааҥы улууһугар таас чоҕу тиэйии логистиката уларыйда, Томпо улууһугар Дьэбэрики Хайаҕа кураанах турар дьиэни-уоту босхолоотулар.
Ил Дархан ыйааҕынан 2026 с. балаҕан ыйын 1 күнүгэр бары судаарыстыбаннай уонна муниципальнай тэрилтэлэр сылааһы, ууну учуоттуур тэрилинэн толору хааччыллыбыт буолуохтаахтар. Билиҥҥи туругунан бу көрдөрүү 50% куоһара илик. Дьон олорор элбэх кыбартыыралаах дьиэтигэр төһө тымныы уу туттуллубутун учуоттуур тэрил 33%, итии ууну кэмниир тэрил 24% хааччыллыбыт.
Василий Кононов хаартыскаҕа түһэриитэ.
-
0
-
0
-
1
-
0
-
0
-
0
