Уопсастыба

Аншлаг! Саала иһин толору көрөөччү, дохсун ытыс тыаһа, саҥа аллайыы, дьоруойдары кытары тэбис-тэҥҥэ долгуйуу! Испэктээк дириҥ бөлүһүөктүү ис хоһоонноох, бары өттүнэн уратылаах. Айылҕа көстүүлэрэ, Тымныы уонна Куйаас киһилии сирэйдэнэн, хомолто уонна үөрүү, иирсээн уонна эйэлэһии мөккүөрдэрин биллилэр.

Испэктээк саҕаланыытыгар Үүнэр көлүөнэ тыйаатырын дириэктэрэ, уус-уран салайааччыта Алексей Павлов көрөөччүлэри саҥа испэктээк сүрэхтэниитинэн эҕэрдэлээтэ.

– Ил Дархан Айсен Николаев биллэрбит Култуура сыла уонна дойдубут Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин көҕүлээбит Арассыыйа норуоттарын сомоҕолоһууларын сыла бэйэ-бэйэлэрин кытары дьүөрэлэһэн, ситимнэһэн сылдьаллар, олоххо киирэллэр. Бу биллэриллибит сыллар биһиги киэҥ-нэлэмэн дойдубут элбэх норуотун билиитигэр, уратытыгар, баай култууратыгар олоҕураллар. Ону биһиги тыйаатырбыт саҥа испэктээҕинэн  көрсөр. Испэктээк сүрэхтэниитэ – тыйаатырга улахан суолталаах бырааһынньык, бу кэлэктиип эрэ үөрүүтэ буолбатах, көрөөччүлэри сомоҕолуур тэрээһин. Бу туруоруу репертуарга киирэн, сайдан, көрөөччүлэрбитин өр сылларга үөрдэ туруоҕар эрэнэбин, – диэтэ.

Алексей Прокопьевич биһиги хаһыаппытыгар анаан иһитиннэрбитинэн, Үүнэр көлүөнэ тыйаатыра дьиэтэ былырыын хаарбах туруктааҕынан сабыллан, хас да сиринэн үлэлииргэ күһэллэр. Ол курдук, хонтуората Петр Алексеев уулуссаҕа баар, эрэпэтииссийэлэр «Худуоһунньук дьиэтигэр» ыытыллаллар, туруоруулар Муусука кэллиэһигэр буолаллар, эстэлээринэй сыах «Сахафильм» иһинэн «Айхал» кииҥҥэ үлэлир. Ол да буоллар, кэлэктиип санаатын түһэрбэт, оҕолору дьарыктыыр, саҥа туруорууларынан көрөөччүлэрин үөрдэр.

Испэктээк ааптара, режиссера, сценограба, тыйаатыр сүрүн худуоһунньуга, Саха Өрөспүүбүлүкэтин култууратын туйгуна Прасковья Павлова премьера кэнниттэн маннык кэпсээтэ:

– Биһиэхэ, Саха Сирин олохтоохторугар, тыйыс тымныылаах уһун  кыһыммыт араас санаалары үөскэтэр. Биир дьыбардаах күн, хаар хоочугуруур эрэ тыаһыгар доҕуһуолланан хааман истэхпинэ, маннык толкуй киирэн кэлбитэ: Айылҕа икки модун күүһэ – муус уонна уот – күөн көрсүһүүлэр, бигэ турук уонна уларыйыы,  уоскулаҥ уонна умсулҕан,  өй уонна иэйии кэрэһиттэрэ буолаллар. Ол иһин, айылҕаны дьиэ кэргэн курдук көрдөрдүбүт. Оттон дьиэ кэргэн эйгэтин, биллэрин курдук, кыра да кэһиллии алдьатар кыахтаах. Айымньыга Уот Иччитэ өрүү сылаас буолуон, Тымныы Иччитэ өрүү тымныы буолуон баҕараллар. Ол эбэтэр, иккиэн муҥур былааска тардыһаллар. Маннык утарыта турсуу атааннаһыыга, устунан иэдээҥҥэ тиэрдиэн сөп. Онон, биһиги бу испэктээҕинэн экология айылҕаҕа эрэ буолбакка, дьон хардарыта сыһыаныгар эмиэ баар буолуохтааҕын өйдөтүөхпүтүн баҕарабыт. Ити гынан баран, айымньы сүрүн соруга – Сахабыт Сирин томороон тымныыта накаастабыл буолбакка, олоҕу харыстыырга анаммыт айылҕа муудараһа буоларын көрдөрүү. 

Испэктээги суруйарбар сүрүн өйөөччүм – оҕом Клара, куорат 25 №-дээх  оскуолатын  8 «в» кылааһыгар үөрэнэр. Иккиэн бииргэ муусукабытын талбыппыт, пьесаны суруйбуппут, көстүүмнэри, декорациялары, туттар тэриллэри толкуйдаабыппыт. 

Муусукатын аранжировщик-композитор Егор Карамзин, ырыатын матыыбын ырыаһыт Бүөккэ Бөтүрүөп, пьеса сахалыы тылбааһын тыйаатыр литэрэтиирэҕэ сэбиэдиссэйэ Нарынай Удьуора Күндэли оҥордулар. Сүрүн оруоллары өрөспүүбүлүкэ үтүөлээх артыыстара Федот Львов, Марина Корнилова, эдэр артыыстар Кирилл Рожин, Никита Соловьев, Елизавета Далбараева, Мичил Хомподоев, Спартак Ларионов толордулар.

Оттон биһиги, көрөөччүлэр, үүнэр көлүөнэ тыйаатырыгар инникитин да ыччат дьону ыксалаһыннаран, саҥа-сонун айымньылаах үлэлэргитинэн бар дьоҥҥутун үөрдэ, үрдүккэ кынаттыы туруҥ диэн баҕа санаабытын тиэрдэбит.

Галина МАТВЕЕВА

Хаартыска: Ааптар түһэриитэ.